Gecategoriseerd | Letteren, Opinie

Twee meisjes na de oorlog

Na jaren van gesleep van pension naar pension was er eindelijk die woning. Het voelde als een paradijs van licht na die duistere zolderkamers die pas na een vermoeiend trappenhuis bereikt werden. In dat heldere licht van die woning vonden ze elkaar. Het ene meisje was mijn zusje, het andere het buurmeisje. Gewoon twee meisjes in de jaren vijftig op een portiekwoning in een gewone Haagse straat. Ze hebben zich vastklampend aan de balustrade van het achterbalkon en in verwondering ver voorovergebogen, een glimp van elkaar opgevangen. Het buurmeisje was lang voor haar leeftijd. Allebei spillebenen zoals veel meisjes in die tijd hadden.

Omdat meisjes van ongeveer twaalf hun eerste hartsgeheimen die ze te delen hebben graag met meisjes van ongeveer twaalf delen, heeft toen het eerste gesprek plaatsgevonden. Een nog bedeesd aftasten met ingehouden stemgeluid en verlegen gebaartjes.

Dat de ontmoeting via het achterbalkon verliep viel te verklaren uit het zonderlinge feit dat het lange meisje om een mysterieuze reden nooit buiten speelde. Toen die schichtige ogen elkaar ontmoetten, wreed gescheiden door een bakstenen muur en een halfvergane kolenkast, moet er iets ontstaan zijn dat zo veel genegenheid opwekte dat het lange meisje en mijn zusje vriendinnen werden. Niet voor het leven, maar toch voor enkele jaren.

Dat er boven die vriendschap een schaduw hing wist alleen mijn zusje. De vader van het lange meisje was namelijk NSB’er geweest. Weliswaar leefden haar ouders gescheiden. Maar toch deden de buurtgenoten er alles aan om iedereen ervan te overtuigen dat er een NSB-verleden in dat huis spookte. Soms kwam er een man in plusfour op bezoek die dat verleden met zich meedroeg.

Dat het lange meisje niet op straat speelde vond waarschijnlijk verklaring in het verleden van de vader. Hoewel mijn zusje in het doorgangskamp Westerbork gezeten had en wist wat NSB betekende, vond ze geen reden de blikken van dat lange meisje, dat naar dat beetje contact met een leeftijdgenootje snakte, te weerstaan. En omdat mijn zusje nooit over Westerbork sprak, wist het lange meisje alleen maar dat mijn zusje een buurmeisje was dat misschien haar vriendin wilde worden.

Twee meisjes met een gekwelde ziel begonnen vanaf die tijd hartsgeheimen uit te wisselen die meisjes van ongeveer twaalf graag verborgen houden voor ongenode toehoorders. Eerst fluisterend maar geleidelijk uitbundiger.

Het was nog de tijd dat meisjes van ongeveer twaalf gebogen over de eettafel en onder het flauwe schijnsel van de hanglamp in hun poesiealbum lieve woordjes schreven en die met plakplaatjes omfloersten. En als het winter was, en die waren in die tijd streng, dan zaten ze aandachtig gekluisterd aan het Groot Winterboek, en bleven de contacten tussen het lange meisje en mijn zusje beperkt tot een paar voetstappen in de ongerepte sneeuw van de beide balkons. Naast dit kattengesluip was er nauwelijks meer dan wat er aan gerucht door de muur klonk.

Of de moeder van het lange meisje bij de bevrijding kaalgeschoren was door Nederlanders die eindelijk na vijf jaar passiviteit heldhaftig konden zijn, was niet bekend. Wat wel bekend was is dat het lange meisjes en mijn zusje zwegen over de dingen die ze ieder voor zich onaangenaam vonden. Een stilte die nooit doorbroken werd gedurende de periode dat ze vriendinnen waren.

Die zomer zag ik ze vaak over en weer en behendig als katten met hun spillebenen over de kolenkast en de bakstenen muur klauteren. Soms, als de zomer heel heet was, werd er een teil met koud water op het balkon gezet en werd er gesparteld en gekird dat het een lieve lust was. Soms ook waren er fluisterende gesprekken over onderwerpen die meisjes van ongeveer twaalf gebruikelijk met elkaar delen.

Het lange meisje was kunstzinnig. Ze zat op een school waar meisjes van ongeveer twaalf nog blokfluitles kregen. En soms kwam ze terug van school, behendig fietsend en manoeuvrerend met een vel tekenpapier waarop met voorzichtige streken een aquarel was vervaardigd. En pas na lang aandringen wilde ze het vol schroom laten zien.

Soms, als mijn zusje er even niet was, was ik aan haar zijde. Veel te klein voor zo’n vriendschap en steeds omhoogkijkend omdat ze zo lang was, gingen we eens samen de stad in. Daar, op de Kneuterdijk speelde tot ons beider genoegen het destijds in Den Haag beroemde duo straatmuzikanten dat in de crisistijd werkloos geworden was en om aan de armoede te ontsnappen met een piano op een bakfiets en een viool ernaast hun nering deden.

Toen, die middag klonken, ondanks dat de piano na al die jaren straatmuziek ontstemd was, de weelderige klanken van Franz Liszt. En nadat ze gezegd had dat hij haar lievelingscomponist was, liet het lange meisje zichtbaar ontdaan een muntje in het blikje van het duo vallen. Ondanks alles wat er ooit voorgevallen was, was er in ieder geval de passie voor muziek.

Op een dag vertrokken ze naar een andere buurt of stad. Waarschijnlijk om een nieuw leven op te bouwen in een omgeving waar niemand het verleden van de vader kende. Volkomen opgelost in het niets bleef het lange meisje nog slechts een herinnering. Maar soms zie ik ze weer, die twee meisjes met hun ingehouden uitbundigheid en het lenige geklauter over het rottende hout van de kolenkast en het wrede steen van de muur. Een scheidslijn in materie en emotie die ze voor even overwonnen voor een meisjesvriendschap.

Hits: 591
facebooktwittergoogle_plusmailby feather

7 reacties op “Twee meisjes na de oorlog”

  1. Cor Stoker zegt:

    Ja, helaas een waar verhaal, kinderen die moesten lijden omdat hun ouders of één ervan fout was geweest, NSB’r wat voor de oorlog een doodgewone partij was, bleek ineens gelijk te staan aan verraad.

    Vergeten werd dat men veelal zelf tijdens die donkere oorlogsjaren, gewoon zijn werk bleef doen in dienst van diezelfde vijand, maar na de bevrijding, kwam er een orgie van geweld, alle frustraties van de meelopers en stille zwijgers, kwamen ineens los en werden er afrekeningen gepresenteerd, ineens waren de zwijgers helden !!

    En zoals zo vaak bleken onschuldige kinderen, zij de kinderen die de rekening moesten betalen

  2. Philippine zegt:

    Heel mooi, ontroerend. Hartelijk dank.

  3. aussie zegt:

    Mooi geschreven Filantroop, ik werd er hier stil van.

  4. Rachel zegt:

    Wat een prachtig verhaal @Filantroop.
    Ik hoop dat het beide meisjes goed is gegaan in hun latere leven.
    Niet alleen uw zusje,maar ook het lange meisje dat een te zware last heeft meegekregen voor een 12 jarige.

  5. Filantroop zegt:

    @Rachel
    Over het buurmeisje weet ik het niet. Met mijn zusje verliep het niet altijd geheel naar wens.

  6. Rachel zegt:

    @ Filantroop

    Dan heb ik het toch niet goed geformuleerd en dat spijt me.

  7. Filantroop zegt:

    @Rachel
    Geen spijt nodig hoor. Hoe het met het buurmeisje vergaan is heb ik nooit kunnen achterhalen. Wel geprobeerd, maar haar nooit teruggevonden. Het is me wel blijven fascineren.

Trackbacks/Pingbacks


Laat een reactie achter


Het plaatsen van reacties gaat in overeenstemming met de huisetiquette.

01

Ein Reich, ein Führer, kein Volk

01

De blogs van onze auteurs

01 FUBAR3 01 01 01

Voor de welvaart en het geluk van uw kinderen

Klont.Uit-de-EU-nu

Uit de Media

01 Ondanks alle voordelen kunnen nieuwe vrijhandelsverdragen, zoals CETA en TTIP, op forse tegenstand rekenen. Het wordt dus tijd om de effecten en nadelen van vrijhandelsverdragen onder de loep te nemen. Curiales >>

01Gemeente Amsterdam start registratie islamofobie Amsterdam gaat islamofobie apart registreren. Dat blijkt nu een ruime meerderheid van de gemeenteraad voor het initiatief van D66 en VVD is. De partijen zijn bezorgd over geloofsgerelateerd geweld in Amsterdam tegen islamitische Amsterdammers en instellingen. D66 >>

01Is het neerleggen van een varkenskop bij een moskee een vorm van geweld? D66 en VVD willen dat die islamofobie wordt geregistreerd. Het is een maatregel die dicht tegen censuur aanligt. Theodor Holman >>

01AD-lezer: Grenscontroles Europa gelijk weer invoeren Een ruime meerderheid van de AD-lezers wil net als de PVV het verdrag opzeggen. 74 procent wil een herinvoering van de grenscontroles in Europa. Dat blijkt uit een poll op deze website onder ruim 6.000 respondenten. AD >>

01De ‘tristesse’ van de ‘Ruhrpott’ en de dreigende opstand van de Duitse burger Hij weigerde ooit militaire dienst. En als overtuigd vertegenwoordiger van de linkse generatie van mei ’68 geloofde Hans-Wilhelm Halle (65) in internationale solidariteit. Dus dat hij nu als racist en Nazi wordt beschimpt, vindt hij op z’n minst ironisch. Wierd Duk, TPO >>

01Gastcolumn Machiel de Graaf – Buigen helpt niet De islam is tweeledig: enerzijds gematigd en gelovig, anderzijds politiek en gewelddadig. Islam is altijd allebei, maar bij twijfel over een bepaald onderwerp wint de tweede variant het altijd van de eerste. Zo werkt islam. AZC-Alert >>

01Vrouwe Justitia discrimineert PVV'ers In een serie uitzendingen van NPO, "Kijken in de Ziel" sprak presentator Coen Verbraak met leden van de rechterlijke macht. In de aflevering van maandag 24 augustus bleek dat het gesloten, old boys bolwerk een eenzijdig Berufsverbot voor PVV-leden heeft afgekondigd. Pomonieuws >>

01Nu zou je zo'n koe een trechter met jerrycan in zijn aars kunnen douwen en zo gratis methaangas opvangen om onderstaande bosverbrandingsinstallatie op te stoken Maar de EU heft nou eenmaal liever belasting. Beurs.com >>

01 Groen Links kapt al het Duitse bos om het vervolgens met 18.250 dieselvrachtwagens per jaar dwars door dichtbevolkt Utrecht naar een bosverbrandingsinstallatie te brengen om het milieu te verzieken Nou valt het mij nog mee dat ze die biowarmtecentrale niet op diesel stoken zoals de biologisch dynamische windturbine op het plaatje. PVV >>

01 Racistische courant NRC Handelsblad schijt alle burgers onder Dieptepunt van de haat tegen alles wat niet correct genoeg is was het hoofdredactioneel geschreven door destijds hoofdredacteur Folkert Jensma over Pim Fortuyn, een dag voor hij door Volkert werd afgeslacht op het Mediapark. TPO >>

01Hoog tijd dat de burger aan de noodrem trekt bij uitbreiding EU Geef de Nederlandse bevolking de mogelijkheid de geleidelijke uitbreiding van de EU een halt toe te roepen. Volkskrant >>

Dit niet verwijderen s.v.p.

Het is elke dag #Junta-dag

01

Schaakprobleem

Archief

Categorieën